Eclipse, bài thơ không có khổ cuối
Extreme Folks Metal
rate: 9.5Lấy cảm hứng từ một bài thơ cổ của Phần Lan mang tên Kalavele, Amorphis đã sáng tạo nên trường ca Eclipse. Phải gọi Eclipse với danh từ ấy mới xứng với tầm vóc của nó. Album này âm nhạc đến từ nội dung, và là một trong số ít đĩa nhạc mà khi theo dõi chúng ta nhất định phải hiểu phần nào ý nghĩa lời ca.
*Two Moons-Ngày tận thế
Ngày xửa ngày xưa, vào một đêm Xuân bất chợt những đám mây vỡ vụn thành trăm ngàn mảnh, cũng đêm ấy có đến hai Mặt trăng trên trời. Đó là Dấu hiệu, đúng như lời Tiên đoán của bậc Hiền triết. Kể từ đó mưa gió mịt mù và trời đất luôn vần vũ.
" Thế giới sẽ thay đổi khi trong đêm xuất hiện hai Mặt Trăng ".
Câu chuyện khởi đầu bằng một biến cố kì lạ vậy đó. Ta lờ mờ đoán rằng, hiện tượng Siêu nhiên xảy ra sẽ kèm theo tai họa.
Do vậy, Two Moons khá nặng nề, cảm giác lo sợ đến từ tiếng đàn trầm đục. Giọng ca thống thiết báo hiệu hiểm họa đã cận kề. Con người nhỏ bé đưa cặp mắt đỏ đục nhìn lên cao và thở dài
" they''''''''ve taken off .... "
*House of sleep-Nhà hát của sự lãng quên
Thoạt nhìn, track2 giống hệt một đoạn thơ tình yêu lãng mạn. Nhưng thật ra nó là lời than vãn của chàng trai. Cô gái không hiểu trong chàng đang có hai luồng cảm xúc chống nhau mãnh liệt, một- tình cảm con người, hai- sự đọa đày của Đấng tối cao. Đây là ca khúc " nặng mùi " Gothic Metal nhất Album. Rất chân thành, cực kỳ da diết. Nhưng nếu tách riêng thì nó chẳng có ý nghĩa gì cả, phải bước ngay sang
*Leaves scar-Lá rơi chạm vết thương lòng
Ca khúc này thơ mộng chẳng kém gì House of sleep, thậm chí có phần nhỉnh hơn khi hình ảnh người con gái bỗng hóa thành Nữ thần của Hồ băng giá. Trong ánh đỏ rực của Đêm, chàng trai ngây người trước Định mệnh ( sẽ rõ hơn trong bài sau ). Câu hát này được lặp đi lặp lại
" I cover ... I uncover ... "
thì hẳn, bản năng của con người làm sao chúng ta có thể kiểm soát và khống chế nổi. Đến khi sắp sửa buông xuôi chỉ một từ ai oán đọng lại: Wound ( mối hận tình ).
*Born from Fire-Lửa định mệnh
Giờ là số phận của chàng trai trẻ. Sau một thoáng ngỡ ngàng, anh chợt nhớ lại tất cả. Câu hỏi " ta là ai, ta phải làm gì " không có câu giải đáp nào khác ngoài " ta là Người thi hành ". Hãy xem:
I wasn''''''''t born from a woman''''''''s thighs
But from fire
...
On the day I was born
They denied my rights
Even the right to die
trong bài này có một đoạn khá quan trọng " I was worthless till the day - When flames did all the work ". Đó là Định mệnh, chàng đã hiểu mình phải tìm ra lối thoát, giải cứu cả thế giới thoát khỏi biển lửa.
*Under a Soil and Black stone-Chìm trong nỗi cô đơn
Thật đau lòng, chàng trai muốn trở thành Người thi hành thì phải tự sát. Tức, linh hồn là vũ khí duy nhất chàng được dùng.
Bài này khá hỗn loạn ầm ĩ nhưng lại có những đoạn nhẹ nhàng buồn bã.
" Triệu người quen có mấy người thân, khi lìa trần có mấy người đưa ? "

Nằm dưới lớp đất ( mà chàng tự ví như tấm màn mỏng manh ), anh có thời gian để suy gẫm lại mọi thứ. Một khi hồn lìa khỏi xác thì nỗi đau nào cũng nguôi ngoai. Tiếc thay, có một thứ anh không tài nào dứt bỏ được; đó là nỗi cô đơn của những người trẻ tuổi. Chúng ta luôn ấp ủ hoài bão, ta khao khát làm nên điều gì đó, và suốt đời này ta đối diện với một thằng người lẻ loi khờ dại.
*Perkele-Chiến đấu
I, I woke up ...
I''''''''m, I''''''''m damned
To put out the fire
My hand is a trap for that fire
" Fire " ở đây đại diện cho tội lỗi của loài người. Vì thế mà Biển lửa cứ bao phủ tứ bề, thỉnh thoảng lửa lầm lạc được gió mù quáng thổi bùng lên mạnh hơn nữa.
Trận chiến không cân sức bởi chàng trai luôn bị cảm giác xấu hổ xâm chiếm. Linh hồn chia hai, một phần bay sang hàng ngũ đối phương cũng như trong ta luôn tồn tại Thiện-Ác.
Cuối bài này, sự dằn vặt hiện rõ vô cùng. Anh ta cố dùng nước hồ ( đã được lửa nung chảy ) để rửa Tội lỗi nhưng không thể
It won''''''''t have time to run far
It won''''''''t get away from me
bị nguyền rủa chăng ? Không thể nào ư ? Mặc kệ, hễ còn Mong muốn là chàng trai còn gắng gượng, cứ thế ...
*The smoke-Hồn về phương Bắc
Chợt lửa tắt ngúm, chợt linh hồn vất vưởng như làn khói mỏng manh
Cranes flew over to the North
As I walked on dry
And passed through a grove
Yellow with flowers
trận chiến đã kết thúc, Thần Lửa cuối cùng phải chịu phần thua trước sự kiên trì của chàng. Anh lại lao vào nhiệm vụ mới, ấy là đi về phương Bắc theo Lời sấm truyền.
Truyền thuyết về chàng trai tìm lên phương Bắc để cứu thế giới xuất hiện trong rất nhiều Album Metal, nhất là các nhóm Phần Lan ( và cả Ancient Rites nữa ).
Im my dream smoke came to me
And we became as one
Sự khác biệt của trường ca Eclipse so với những trường ca trước đây: linh hồn chứ không phải thực thể. Trong mơ, làn khói hy vọng luôn đến với anh, và giờ, tia mong manh ấy đã nhập hẳn vào linh hồn. Khói bốc lên bay theo đàn sếu về Trời xa, bỏ lại miền khô cháy heo hút.
*Shame Flesh-Sự cứu rỗi
Ca khúc này hơi nặng nề với những triết lý cao siêu về Bản chất sự sống. Nếu diễn giải theo cách giản đơn nhất thì thân xác chúng ta chính là Xấu, chỉ linh hồn mới có khả năng Hướng thiện ( chứ không hẳn là Thiện ).
A hard place, this world
And nowhere else
Does one make so many mistakes
What''''''''s done is done
Done and gone
The same flesh and blood
Rõ ràng linh hồn đã dứt bỏ xác thịt đê hèn. Nó có sự nhận thức xác đáng về bản chất sự sống, mà ở đoạn trên có nói đến: Thế giới này toàn lầm lỗi.
Điều thú vị của track8 là dàn đồng ca cất vang " My flesh ", " My blood ", rồi giọng ca đơn độc " ... One just like me, my flesh and blood ... ". Hợp xướng là thế giới bên ngoài còn giọng ca là Bản Ngã, rất hay.
*Brother Moon- Tìm lại vầng trăng
Lại những khổ thơ êm ái. Xin bình chọn Brother Moon là ca khúc " xinh xắn " nhất đĩa nhạc. Cũng phải thôi, bấy giờ linh hồn đã tìm được Miền đất hứa, nơi mặt trăng và những vì sao cất khúc hoan ca như đã từng.
Nhưng nỗi cô đơn vẫn còn đó, linh hồn cảm thấy cạn kiệt, làn khói vốn yếu ớt nay đã sắp tàn rồi. Khi miền đất hứa hiện ra lộng lẫy cũng là lúc linh hồn mờ dần, mờ dần ...
*Empty Opening-Lời trăn trối
A beautiful day when it''''''''s over
Clouds high up in the sky
đây, Tử thần trốn chạy, thế giới đã được giải thoát
A beautiful day when it''''''''s over
Nobody will bury me
cũng chính đây, ta bơ vơ

Trái ngược hoàn toàn với khung cảnh hạnh phúc - phần thưởng cho tháng ngày gian lao - tâm trạng của chàng, của linh hồn vô cùng đau khổ. Anh gượng cười với vầng trăng bạc (1) rồi anh tự nhủ
" thật vô nghĩa, Xuân tàn vạn vật lại tiêu điều .... cũng mùa Xuân ấy ta đã ra đi ... ". (2)
--
Bạn thân mến, lý do tôi gọi Eclipse là bài thơ không có khổ cuối chắc bạn đã đoán ra. Trường ca Eclipse làm sao có thể chấm dứt một khi ta đang Sống. Ngày qua ngày, ta phải ngoi ngóp trong cái hố bẩn thỉu mà chính ta đã tạo nên bằng cách xói mạnh sự ghanh tỵ nhỏ nhen vào lớp đất Mẹ. Thử nhìn cái cảnh con người tàn phá thiên nhiên mà xem, vậy đó.
Quay lại vấn đề chính - âm nhạc. Eclipse đậm chất Dân gian ( nên tôi mới gán cho nó một mớ bòng bong Extreme Folks Metal ) và rất mạnh mẽ. Không có ca khúc nào dở, và nếu bạn hiểu nội dung, sẽ thấy mỗi một bài ca hóa thành đoạn thơ tuyệt diệu. Nếu so sánh thì Eclipse gần với Ep Black Winter Day và Elegy. Giọng ca khá nổi bật, được trau chuốt kỹ càng ( có vài chỗ thu đến mấy lớp, chú ý ).
Tuy nhiên, phân tích nhạc của Amorphis luôn là việc quá sức đối với tôi, và cùng lòng nể phục từ lâu thì cảm nhận sẽ dễ dàng hơn. Eclipse được đánh giá tương đối tốt trên các forum nước ngoài, còn bạn thì sao?
--
1: xem thêm bài viết về trường ca Black winter day.
2: They only live for one summer, ở đây tôi hiểu từ summer như Tuổi Thanh Xuân. Ở Phần Lan, những hồ nước chỉ tan băng vào cuối Xuân đầu Hạ, tức là cuối tháng 4, đầu tháng 5. Summer còn ngụ ý rằng khi tuyết tan, vạn vật lại sinh sôi nảy nở.
Được FloraAtDawn sửa chữa / chuyển vào 11:33 ngày 14/04/2006