CẤU TẠO VÀ NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA BẾP TỪ

CẤU TẠO VÀ NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA BẾP TỪ sửa bếp từ
1. Cấu tạo, nguyên lý làm việc của bếp từ

​

Bếp điện từ được cấu tạo từ các bộ phận cơ bản sau :
- Mặt bếp: làm bằng sứ thủy tinh cao cấp chịu được nhiệt độ cao và chịu được va chạm.
- Cuộn dây tạo từ trường: là một cuộn dây phẳng dạng đĩa đặt bên dưới mặt bếp.
- Mạch điện tử công suất: gồm nhiều linh kiện điện tử phức tạp có khả năng tăng giảm biên độ của dòng điện xoay chiều, có khả năng thay đổi tần của dòng điện đi vào cuộn dây
- Bảng điều khiển: gồm các nút chức năng để đặt chức năng và điều khiển chế độ làm việc của bếp các nút chức năng để đặt chức năng và điều khiển chế độ làm việc của bếp.
Nguyên lý làm việc

Khi cho một dòng điện thay đổi tần số vào cuộn dây, cuộn dây sinh ra từ trường dao động, từ trường này xuyên qua mặt bếp đến đáy nồi bằng chất sắt từ. Do từ trường này biến đổi nên trong đáy nồi sinh ra một dòng điện xoáy (dòng Foucault) và phát sinh nhiệt tức thời. Một cách gần đúng có thể coi tất cả từ thông hướng thẳng góc với mặt bếp để xuyên lên đáy nồi


Hình 1.16: Nguyên lý bếp từ
Dòng Foucault là dòng điện sinh ra khi có một từ thông xoay chiều xuyên qua một vật là kim loại thẩm từ, nó tuân theo định luật “bàn tay trái”.


Hình 1.17: Dòng điện xoáy

Dòng Foucault này sẽ làm cho vật (đáy nồi) sinh nhiệt tương đối lớn vì ta có thể xem đáy nồi là cuộn dây thứ cấp có điện trở rất nhỏ, các electron di chuyển với tốc độ cao sẽ va đập lẫn nhau nên sinh nhiệt. Nhiệt lượng sinh ra nhiều hay ít phụ thuộc vào cường độ từ trường, tần số từ trường và diện tích mạch từ (đáy nồi). Bằng thực nghiệm Neumann đã tìm ra được mối quan hệ giữa các đại lượng trên theo công thức sau:

bếp tử theo như kinh nghiệm của riêng mình nghĩ:
chúng ta sử dụng nhiều vào mùa đông lên va không đc sử dụng thường xuyên thường mắc các lỗi :
1: mạch vi sử lý ẩm => bếp báo lỗi
2: các phím điều khiển bị chập hoặc tiếp súc kém=> bếp báo lỗi
3: tụ phóng nạp kém
phương pháp sửa chữa :
vệ sinh sạch mạch điện tử sấy khô+ thay thế các phím chức năng .

Trong đó: P – là công suất nhiệt được sinh ra (W), H - cường độ từ trường (A/cm)
S - diện tích mạch từ (cm2)
f - tần số biến thiên của từ thông (Hz).
Nhìn công thức trên ta thấy: nhiệt lượng toả ra (P) tỷ lệ thuận với tất cả các đại lượng còn lại, trong đó S (diện tích đáy nồi) không thay đổi nên để tăng P ta chỉ còn tăng H hoặc f.

Muốn tăng cường độ từ trường H thì phải tăng sức điện động (dòng điện) chạy qua cuộn dây tạo ra từ trường trong bếp, điều này đồng nghĩa với việc cần phải có một mạch điện tử công suất lớn khá đắt tiến và phức tạp. Lựa chọn còn lại là tăng tần số f của sức điện động (tức là tăng tần số của từ thông được sinh ra), điều này không có gì là khó khăn ở thời điểm hiện nay. Mặt khác, nhìn vào công thức Neumann ta cũng thấy rằng, để tăng P thì tăng f có lợi hơn vì P tỷ lệ với f x3/2. Việc điều chỉnh cường độ nấu, thời gian nấu và hệ thống bảo vệ được điều khiển bằng hệ thống mạch điện giúp cho ta lựa chọn chế độ nấu

​

+ Nguyên lý làm việc :

​

Mình sẽ nêu sơ qua về nguyên lí rồi sẽ giải thích về cách sửa :
+ bếp từ dùng từ trường biến thiên liên tục với tần số cao để tạo ra dòng fuco ( dòng điện mà trong máy điện mọi người đều không thích và mong muốn loại bỏ nó đi ) để đốt nóng các vật kim loại bằng sắt, inox.
+ từ trường này được sinh ra bởi cuộn dây đồng ngay dưới mặt bếp. Để đóng cắt dòng điện một chiều này người ta dùng 1 con trasito IGBT công suất tầm 45-50A. và mợi nguyên do thường bắt đầu từ đây ( Phần động lực, làm nhiệm vụ nặng nề và quan trọng ) !
+ do phần động lực được cấu tạo bởi điện tử vậy nên cách sửa cũng chính là công việc sửa chữa điện tử, bạn cần biết phương pháp kiểm tra transito và tụ điện hỏng : ví như : hút thiếc rồi đo con IGBT có bị chạm chập không. Kinh nghiệm thường IGBT chết thì sẽ chết cầu chì, và nguyên nhân dẫn tới IGBT chết thường do con tụ 4micro gắn liền với nó bị phồng - hoặc con điot zenner nối với chân IGBT có vấn đề , bạn nào sửa bếp từ thường nên lưu ý vấn đề này, chứ ko thay 1 con IGBT 40-50k vào lại chết tiếp ngay ! mình đóng học phí vụ này nhiều rồi ! và sau khi thay IGBT mới bạn nên bỏ cuộn dây đồng ra rồi đấu thay vào đó một bóng đèn dây tóc 220w 100w kiểm tra trước !
+ phần khó hơn và cũng ít hỏng đó là phần điều khiển : phần này phụ trách phát xung để IGBT đóng cắt tạo dòng fuco trên nồi, do đó phần này sẽ cảm biến tín hiệu dòng trên chính IGBT để kiểm soát không cho IGBT làm việc quá công suất ( VD : nếu vẫn cứ hoạt động với dải xung như bình thường sẽ có trường hợp nồi bé, nhận công suất điện để biến thành nhiệt cũng bé, trong khi công suất cấp vẫn như bình thường, như vậy theo định luật bảo toàn các bạn biết rồi đó, lượng điện thừa đó sẽ đập chết con IGBT ngay lập tức bởi quá nhiệt ko làm mát kịp ). Do đó phần phát xung này đảm nhận nhiệm vụ cũng khó khăn không kém đó là : điều khiển chuẩn xác tần số giao động trên IGBT ! do đó phần này bạn sẽ phải có kiến thức sâu về điện tử, nếu không việc sửa là rất khó và lâu, bởi phải hút thiếc từng con ra đo một xem con nào có trị số điện trở bất thường ( nghĩa là phải có vật so sánh, hoặc kinh nghiệm có từ những lần đóng học phí trước rùi )

===> Tổng kết : bếp từ chỉ hỏng phần động lực thì rất dễ : thay IGBT mới + cầu chì mới + xem tụ và điot có chết ko thì thay nốt --> ok

( kinh nghiệm cho thấy chết IGBT là do các bác nhà mình dùng bếp từ không đúng cách. Khi tắt máy các bác toàn tắt bằng cách rút điện trực tiếp bếp ra, khiến quạt làm mát không làm mát được lượng nhiệt dư vẫn còn trên transito IGBT, vài ba bữa là chết IGBT ngay. Vậy nên khuyến cáo các bạn khi dùng bếp từ nhớ tắt máy bằng nút nguồn trên máy, rồi đợi quạt ngừng quay hẵng rút điện như thế chạy bền tới đầu bạc răng long )