Nguy cơ ô nhiễm từ sản xuất vật liệu xây dựng - Công ty GP SINCO CORPARTION

Theo đánh giá của Sở Tài nguyên và Môi trường thì Bắc Kạn là tỉnh đa dạng về loại hình khoáng sản là vật liệu xây dựng thông thường như cát, sỏi, đá vôi… Hầu như địa bàn nào cũng có những loại vật liệu này. Hàng loạt mỏ được cấp vật liệu thiết bị cùng bể thép dạng panel lắp và nguồn nước để tập trung khai thác liên tục trong khi công tác bảo vệ môi trường thì không phải doanh nghiệp nào cũng quan tâm đúng mức. Ngành sản xuất vật liệu xây dựng trên địa bàn tỉnh chủ yếu gồm các hoạt động khai thác đá và sản xuất gạch. Trong đó, Nhà máy sản xuất gạch Tuynel Cẩm Giàng, công suất 15 triệu viên/năm; ngoài ra còn có hàng trăm lò gạch nung thủ công; hàng chục mỏ khai thác đá xây dựng.

​

Tình trạng ô nhiễm từ ngành sản xuất vật liệu xây dựng chưa đáng báo động, nhưng đã diễn ra ở nhiều mức độ tại nhiều địa phương. Dân cư sống gần các mỏ khai thác đá phải chịu ô nhiễm tiếng ồn, ô nhiễm không khí do bụi… Các doanh nghiệp khai thác cát, sỏi tại Na Rì, Chợ Mới làm đục dòng sông, biến đổi dòng chảy. Thậm chí, độ ô nhiễm tại sông Năng và sông Bắc Giang đã trở thành nỗi bức xúc của người dân sinh sống đôi bờ. Các cơ sở sản xuất đá xây dựng có đặc trưng là sử dụng thuốc nổ công nghiệp để phá đá và sử dụng các máy móc hạng nặng để chế biến thành đá xây dựng. Chất thải nguy hại đáng lưu ý là dầu thải và giẻ lau dính dầu. Các cơ sở sản xuất đá xây dựng trong chương trình điều tra mới chỉ quan tâm đến việc thu gom dầu thải và vật liệu nhiễm dầu trên mặt bằng sản xuất, chứ chưa thật sự quan tâm đến công tác quản lý. Dầu thải được bán lại cho các cơ sở thu mua hoặc sử dụng lại cho các mục đích xây dựng khác.

Khai thác, chế biến đá vôi phát sinh nhiều chất thải nguy hại. (ảnh: Dây chuyền chế biến đá của Doanh nghiệp Việt Anh tại mỏ đá vôi Lủng Điếc, xã Bành Trạch, huyện Ba Bể).
Khai thác, chế biến đá vôi phát sinh nhiều chất thải nguy hại. (ảnh: Dây chuyền chế biến đá của Doanh nghiệp Việt Anh tại mỏ đá vôi Lủng Điếc, xã Bành Trạch, Ba Bể).

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh chưa có nhà máy sản xuất gạch không nung. Tại địa bàn các huyện, thị xã có 15 cơ sở sản xuất tư nhân phát triển tự phát, quy mô hộ gia đình đang hoạt động sản xuất gạch không nung theo hình thức thủ công, với sản lượng nhỏ, chủ yếu phục vụ cho nhu cầu xây dựng của các hộ gia đình. Hoạt động nung gạch sử dụng đất sét và than (nguồn tài nguyên không tái tạo) trong khi lại thải ra khí CO2 độc hại vào môi trường không khí ảnh hưởng sức khỏe nhân dân. Nhà máy sản xuất gạch tuy nen Cẩm Giàng cũng là nguồn phát thải chất thải nguy hại liên quan đến dầu máy và giẻ lau dính dầu; ắc quy, chì thải; bóng đèn huỳnh quang hỏng; mực in thải loại từ hoạt động văn phòng. Chất thải nguy hại dạng lỏng chủ yếu là dầu thải DO hàng năm khoảng 4.500 lít. Chất thải rắn trong quá trình sản xuất bao gồm vụn, bột than, củi, xỉ than, gạch thải loại; cặn, cát sau nạo vét rãnh thoát nước mưa, nước thải gồm cặn lơ lửng, bùn thải và các chất hữu cơ.

Theo điều tra quan trắc của Trung tâm Quan trắc môi trường Bắc Kạn, lượng chất thải trong ngành sản xuất vật liệu xây dựng là một con số không hề nhỏ. Riêng lượng chất thải nguy hại đã hơn 500kg/tháng. Do vị trí của hầu hết các cơ sở sản xuất đều cách xa khu dân cư, xung quanh chủ yếu là đồi núi nên mức độ tác động đến môi trường sống của chất thải rắn và chất thải nguy hại là chưa thực sự nghiêm trọng. Tuy nhiên, với lượng chất thải rắn lớn như vậy (hơn 451.300 kg/tháng) phải có sự quan trắc giám sát thường xuyên, tránh sự tích lũy lâu dài các tác động tiềm ẩn.

Bài viết liên quan
- Khắc phục những tồn tại của bồn chứa nước composite tiết kiệm chi phí nhất.